1

اطلاعات هورمون درمانی جایگزین در مردان ترنس (FTM) به قلم Dr. Maddie Deutsch

مترجم: سعید.ش

سلام ، من دکتر Maddie Deutsch ، مدیر خدمات بالینی مجتمع عالی دانشگاه کالیفرنيا سن فرنسیسکو (UCSF) با محوریت بهداشت ترنسجندر هستم.

مایلم با شما در خصوص ریسک ها ، انتظارات ، و جنبه های دراز مدت ترنزیشن ، و دارو هايی که در روند ترنزیشن از زن به مرد مورد استفاده قرار می گیرد ، سخن بگویم.

بسیاری از اشخاص مشتاق اند تا تغییرات حاصل از هورمون درمانی را به سرعت مشاهده نمايند؛ اشتیاق شما را درک می کنم.

💠اما نکته بسیار مهمی که باید به خاطر داشته باشید این است که میزان و نرخ ایجاد تغییرات حاصل از هورمون درمانی به عوامل بسیاری بستگی دارد؛ که از آن جمله می توان به عامل ژنتیک ، سن شروع هورمون درمانی ، و وضعيت بهداشت عمومی فرد اشاره نمود.

▫️هورمون درمانی همانند بلوغی ثانویه است ، و در دوران بلوغ طبيعتا چندین سال به طول می انجامد تا بتوانید تغییرات حاصل را به طور کامل مشاهده نمایید.

▫️مصرف هورمون ها با دوز بالاتر ضرورتا روند ایجاد تغییرات را تسریع نمی کند ، بلکه سلامتی شما را با خطر مواجه می سازد.

▫️و با توجه به این که هر شخصی منحصر به فرد و متفاوت با دیگر اشخاص است ، دارو ها یا دوز مناسب شما ممکن است با دارو ها یا دوز مناسب دوستتان ، و یا آن چه که در کتاب ها یا وبسایت ها مطالعه نموده اید ، بسیار متفاوت باشد.

با پیشروی هورمون درمانی می توانید در چهار زمینه انتظار تغییراتی را داشته باشید.

✳️اولین مورد تغییرات جسمی است.

افزایش ضخامت و میزان چربی پوست احتمالا جزء اولین تغییراتی هستند که توجه شما را به خود جلب خواهند نمود. منافذ پوست باز تر خواهد شد و میزان تولید چربی پوست افزایش خواهد یافت.

ممکن است دچار اکنه شوید. اکنه در بعضی از اشخاص ممکن است دردسر ساز و شدید شود ، اما با انجام اقدامات مناسب در جهت مراقبت از پوست و روش های متداول درمان اکنه می توان این مسئله را مدیریت نمود.

همچنین متوجه تغییراتی در بوی عرق و ادرار خود خواهید شد و ممکن است میزان تعریق بدن افزایش یابد.

هنگام لمس اشیاء ممکن است آن ها را «به گونه ای متفاوت» احساس نمایید و متوجه تغییراتی در احساس خود نسبت به درد و دما شوید.

هنگام ترنزیشن پستان هایتان تغییرات چندانی نخواهند داشت ، تنها ممکن است كمى درد در پستان ها یا اندکی کاهش سایز را تجربه نماييد. به همین جهت است که بعضی از جراحان پستان توصیه می کنند که پیش از جراحی بازسازی سینه ، حداقل به مدت شش ماه تستسترون درمانی انجام داده باشید.

شروع توزیع مجدد وزن بدن یکی از تغییرات حاصل از هورمون درمانی می باشد. چربی های ناحیه باسن و ران ذوب خواهد شد. عضلات دست ها و پاهایتان به ميزان بيشترى نمایان خواهد بود. لایه چربی زیر پوست کمی نازک تر خواهد شد ، لذا دست ها و پاهایتان از لحاظ ظاهری تا حدودى حالت سخت تر و مستحكم ترى را به خود خواهند گرفت.

ممکن است افزایش میزان چربی دور شکم یا اندام های درونی را تجربه نماييد.

با کاهش میزان چربی زیر پوست و توزیع مجدد چربی بدن ، چشم ها و صورت شما حالت زاویه دار تر و مردانه ترى را به خود خواهد گرفت.

🔰لطفا توجه نمایید که ساختار استخوانی در اثر هورمون درمانی دستخوش تغییر نخواهد شد ، اما بعضی از اشخاصی که هورمون درمانی را در اواخر دوران نوجوانی یا اوایل دهه بیست زندگی خود شروع نموده اند ممکن است تغییرات استخوانی بسیار اندکی را مشاهده نمایند.

دو سال یا حتی بیش از دو سال به طول خواهد انجامید تا تغییرات چهره در اثر هورمون درمانی تکمیل گردد.

توده عضلانی و استقامت افزایش خواهد یافت ، اگر چه این امر به عوامل متعددی از جمله رژیم غذایی و ورزش بستگی خواهد داشت.

به طور کلی ، پس از شروع هورمون درمانی بسته به رژیم غذایی ، سبک زندگی ، ژنتیک ، و توده عضلانی ممکن است افزایش یا کاهش وزن را تجربه نمایید.

تستسترون تار های صوتی را ضخامت مى بخشد و صدایتان را مردانه تر خواهد نمود.

با شروع تستسترون درمانی ، هر ترنس مردی ممکن است به صدایی کاملا بم دست نیابد؛ بعضی از مردان تمرین تکنیک های متنوع یا مراجعه به گفتار درمانگر را در ایجاد صدایی که با آن احساس راحتی بیشتری می کنند و برایشان متناسب تر است ، مفید می یابند.

شروع تغییرات صدا را ممکن است با گذشت فقط چند هفته از شروع تستسترون درمانی تجربه نمایید. تغییرات صدا در ابتدا با احساس خارش گلو یا خش دار شدن و گرفتگى صدا خود را نشان می دهد. سپس صدا تا حدودى دورگه خواهد شد و به تدريج تن صدا و کیفیت جدید خود را باز مى یابد.

🔻حال به مبحث مو می پردازیم.

با شروع تستسترون درمانی ، افزایشی در ضخامت ، تیرگی ، و میزان رشد موی بدن از جمله موی نواحی سینه ، کمر و دست ها را تجربه خواهید نمود.

▪️می توانید انتظار داشته باشید که الگوی موی بدنتان مشابه با سایر مردان خانواده تان شود؛ فقط به خاطر داشته باشید با وجود این که هر شخصی منحصر به فرد و متفاوت با دیگران است ، ممکن است پنج سال یا بیشتر به طول انجامد تا بتوانید نتيجه نهايى رشد مو در اثر تستسترون درمانی را مشاهده نمایید.

▪️در خصوص موی سر ، اکثریت مردان ترنس درجاتی از طاسی نواحی جلوی اسکالپ ، به ویژه طاسی نواحی گیجگاهی را تجربه می کنند. بسته به سن و پیشینه خانوادگی ، ممکن است نازک شدن مو ، طاسی با الگوی مردانه ، یا حتی طاسی کامل را تجربه نمایید.

به عنوان آخرين مورد ، هر شخصی کنجکاو است تا به اطلاعاتی در خصوص موی صورت دست یابد.

▪️ریش هر شخص با شخص دیگر متفاوت است. در بعضی از اشخاص ریش ضخیم با سرعت تمام رشد می کند ، رشد ریش در دیگر اشخاص تا چندین سال به طول می انجامد ، در حالی که بعضی از اشخاص هرگز قادر نخواهند بود ریش پر پشت و ضخیمی را داشته باشند. این تاثیرات به ژنتیک و سن شروع هورمون درمانی بستگی دارد.

میزان ضخامت موی صورت ، مدت زمانى كه به طول مى انجامد تا رشد ريش به حد كمال خود برسد ، و سن رشد ریش در مردان غیر ترنسجندر نیز درست همانند مردان ترنس از تنوع برخوردار است.

✳️دومین تاثیر هورمون درمانی ، تغییرات احساسی می باشد.

روحیه و احساسات اشخاص در دوران بلوغ دستخوش تغییرات بسیاری می گردد ، و دوران ترنزیشن نیز که بسان بلوغی ثانویه است از این قاعده مستثنی نیست.

ممکن است بازه احساسات شما محدود گردد؛ تغییراتی در علایق ، سلایق و سرگرمی هایتان ایجاد گردد؛ یا به شیوه ای متفاوت با مردم ارتباط برقرار نمایید.

رواندرمانی ضرورتی برای همگان ندارد ، اما مشاوره برای اکثریت اشخاصی که در حال گذراندن دوران ترنزیشن هستند مفید خواهد بود و به آن ها کمک می کند تا بدن و خود جديد خويش را بشناسند و تفکرات و احساسات جدید خويش را کاوش نمایند.

✳️سومین تاثیر حاصل از هورمون درمانی ، تغییرات جنسی است.

پس از گذشت مدت زمان کوتاهی از شروع هورمون درمانی ، تغییراتی در میل جنسی توجه شما را به خود جلب خواهد نمود.

کلیتوریس با سرعت تمام شروع به رشد خواهد نمود و زمانی كه لحاظ جنسی برانگیخته هستید ، سایز آن حتی بزرگ تر نيز خواهد شد.

ممکن است اعمال جنسی متفاوت یا نواحی متفاوتی از بدن خود را از لحاظ جنسی لذت بخش بیابید. ارگاسم را به گونه اى متفاوت تجربه خواهید نمود؛ تجربه ارگاسم احتمالا با شدت اوج بیشتر و با تمرکز بیشتر بر نواحی تناسلی به جاى تمركز بر تمام بدن ، همراه خواهد نمود.

با شروع تستسترون درمانی بعضی از اشخاص متوجه تغییر گرایش جنسی خود می شوند؛ بهترین امر آن است که به کشف و اکتشاف احساسات جدید خود بپردازید و آن ها را سر بسته نگاه ندارید.

می توانید با انجام خود ارضایی یا با استفاده از اسباب بازی های جنسی به کسب تجربه و کشف سکشوالیتی جدید خود بپردازید. اگر شریک جنسی دارید ، او را نیز با خود همراه سازید.

✳️چهارمین تاثیر هورمون درمانی ، تاثیر بر دستگاه تولید مثل است.

در ابتدای شروع هورمون درمانی ممکن است قاعدگی را با خونریزی سبک تر ، با فواصل زمانی طولانی تر ، یا به مدت زمان کوتاه تری تجربه نمایید؛ اگر چه بعضی از اشخاص ممکن است تا چند سیکل قبل از قطع کامل قاعدگی ، خونریزی سنگین تر و طولانی تری را تجربه نمایند.

تستسترون توانایی باروری را تا حد بسیاری کاهش می دهد اما ریسک بارداری را به طول کامل برطرف نمی سازد. مردان ترنسجندری که در حال انجام هورمون درمانی هستند توانایی بارداری دارند ، لذا اگر با مردی غیر ترنسجندر رابطه جنسی دارید برای پیشگیری از بارداری ناخواسته همواره باید از متد های ضد بارداری استفاده نمایید.

اگر فکر می کنید باردار شده اید ، تستسترن درمانی را متوقف نموده و در اسرع وقت ممکن با پزشک خود ملاقات کنید؛ تستسترون برای جنین خطرناک است. اگر قصد بارداری دارید باید تستسترون درمانی را متوقف نمایید و تا تاریخی که پزشکتان تلاش برای بارداری را قابل قبول اعلام می کند صبور باشید.

💠نکته مهمی که باید بدانید این است که بسته به مدت زمانی که هورمون درمانی انجام می داده اید ، آزادسازی تخمک از تخمدان هایتان ممکن است با دشواری هایی مواجه شود ، و ممکن است نیازمند مصرف دارو های باروری یا استفاده از تکنیک های گران قیمت مانند لقاح آزمايشگاهى (IVF) باشید.

🔹همچنین با انجام تستسترون درمانی ممکن است توانایی باروری خود را به طور کامل از دست بدهید. فریز نمودن تخمک های بارور شده گزینه ای پیش روی شما ست ، اما روشی بسیار گران قیمت می باشد و همواره موثر نیست.

🔻حال به مبحث خطرات تستسترون درمانی می پردازیم.

اگر نوبت دوز تستسترون خود را فراموش کنید یا دوز مصرفی خود را تغییر دهید ، ممکن است دچار لکه بینی یا خونریزی بسیار کمی شوید. اما اگر سیکل قاعدگیتان [پیش تر] متوقف شده است ، هر گونه خونریزی یا لکه بینی را حتما به پزشک خود گزارش کنید. پزشک ممکن است سونوگرافی تجویز کند تا مطمئن شود که خونریزی به دلیل تغییرات ديواره رحم ایجاد نگردیده است.

گاهی اوقات تغییرات ديواره رحم ، شرایط پیش سرطانی را به وجود می آورد؛ اما رخداد این مسئله در مردان ترنس فوق العاده نادر است.

🔸بعضی از مردان ممکن است پس از ماه ها یا حتی سال ها تستسترون درمانی ، لکه بینی یا خونریزی سنگین تری را تجربه نمایند. در اکثریت موارد علت این رخداد ایجاد تغییراتی ست که به مرور زمان در متابولیسم بدن ایجاد شده است.

برای اطمینان همواره هر گونه خونریزی جدید یا تغییراتی در الگوی خونریزی را با پزشک خود در میان بگذارید.

◾️مشخص نیست که آیا تستسترون درمانی ریسک ابتلا به سرطان تخمدان را افزایش می دهد یا خیر.

غربالگری سرطان تخمدان آسان نیست و اکثریت موارد ابتلا به سرطان تخمدان دیرتر از آنی کشف می گردد که بتوان آن را معالجه نمود.

جهت اطلاع از وضعیت ابتلا به سرطان تخمدان ، انجام معاینات لگنی در فواصل زمانى معين مفيد است. در معاینات لگنی پزشک دستکشی می پوشد و واژن ، رحم ، و تخمدان ها را معاینه می کند.

ریسک ابتلا به سرطان دهانه رحم یا عفونت HPV به پیشینه فرد و فعالیت های جنسی کنونی وی بستگی دارد ، اما حتی اشخاصی که هرگز آلت مردانه با واژن آن ها تماس نداشته است نیز ممکن است به عفونت HPV مبتلا گردند.

واکسن HPV ریسک ابتلا به سرطان دهانه رحم را تا حد بسیاری کاهش می دهد؛ می توانید در این خصوص با پزشک خود مشورت نمایید.

پاپ اسمیر آزمایشی ست که جهت شناسایی سرطان دهانه رحم یا شرایط پیش سرطانی مانند عفونت HPV مورد استفاده قرار مى گيرد. پزشکتان تعيين می کند كه هر چند مدت یک بار تست پاپ اسمیر انجام پذیرد.

◾️مشخص نیست که آیا تستسترون درمانی در ابتلا به عفونت HPV یا سرطان دهانه رحم نقشی دارد یا خیر.

بعضی از متخصصان برای به حداقل رساندن ریسک ابتلا به سرطان و رفع ضرورت به غربالگری ، پنج الی ده سال پس از شروع تستسترون درمانی انجام هیسترکتومی کامل ، شامل حذف دهانه رحم ، تخمدان ها ، و لوله های فالوپ را توصیه می کنند.

◾️تصور نمی شود که تستسترون درمانی ریسک ابتلا به سرطان پستان را به میزان چشمگیری افزایش دهد ، اگر چه تحقیقات کافی جهت اطمينان كامل و قطعيت در این خصوص ، در دست نیست.

با این وجود ، انجام ماموگرافی یا سایر روند های غربالگری در فواصل زمانی معین مطابق با توصیه پزشکتان حائز اهمیت است.

پس از جراحی تخلیه پستان همچنان كمى بافت پستان بر جای می ماند. ممکن است غربالگری این بافت كوچک جهت شناسايى وضعيت ابتلا به سرطان پستان با دشواری مواجه باشد؛ اگر چه تقریبا هیچ مورد ابتلا به سرطان پستان در مردان ترنسجندری که جراحی بازسازی سینه انجام داده اند ، مشاهده نشده است.

در اثر تستسترون درمانی ، پروفايل ریسک مرتبط با سلامت شما همانند مردان خواهد شد. ریسک ابتلا به بیماری قلبی ، دیابت ، فشارخون بالا ، و کلسترول بالا ممکن است افزایش یابد؛ اگر چه ممکن است ریسک ابتلا به این نوع بیماری ها در مردان ترنسجندر نسبت به مردان غیر ترنسجندر همچنان پایین تر باشد.

با توجه به این که مردان به طور متوسط حدود پنج سال کمتر از زنان عمر می کنند ، از لحاظ تئوری عمر شما کوتاه می شود؛ اگر چه منابع معتبر کافی جهت اطمينان كامل و قطعیت در این خصوص در دست نیست.

خوشبختانه از آن جایی که فاقد پروستات هستید ، در معرض ریسک ابتلا به سرطان پروستات قرار ندارید و هیچگونه نیازی به غربالگری سرطان پروستات نیز ندارید.

🔻تستسترون درمانی با چند ریسک دیگر نیز همراه است كه بايد در رابطه با آن ها كسب اطلاع نماييد.

تستسترون ممکن است خون را بسیار غلیظ کند؛ این وضعیت شمارش بالای هماتوکریت نام دارد و ممکن است منجر به سکته ، حمله قلبی ، یا سایر مشکلات شود. اگر دوزی بسیار بالاتر از دوز مناسب متابولیسم بدن خود مصرف نمایید ، مشکلات شدید تر خواهد شد.

مادامی که در حال انجام تستسترون درمانی هستید سطح کلسترول ممکن است بالقوه افزایش یابد.

پزشک در فواصل زمانی معین آزمایش هایی در زمینه شمارش خونی ، کلسترول ، عملکرد کلیه ، عملکرد کبد ، و غربالگری دیابت به عمل خواهد آورد تا نظارت دقیق تری بر روند درمانتان داشته باشد.

🔰با وجود این که ضرورتی ندارد که مرتبا سطح تستسترون مورد بررسی قرار گیرد و پروسه گران قیمتی نیز می باشد ، پزشک ممکن است بنا بر دلایل متعددى بررسی سطح تستسترون را در دستور کار خود قرار دهد (این اقدام از جانب پزشک معمولا در شرایطی که شخص علائمى ناخوشآیند یا خونریزی مداوم تجربه نموده باشد توصیه می گردد).

▫️بعضی از تاثیرات هورمون درمانی با توقف مصرف تستسترون برگشت پذیر می باشند. درجه و میزان بازگشت این تاثیرات به مدت زمانی که تستسترون درمانی انجام می داده اید بستگی دارد.

▫️رشد کلیتوریس ، رشد موی صورت ، تغییرات صدا ، و طاسی با الگوی مردانه از جمله تغییرات «غیر قابل بازگشت» تستسترون درمانی به شمار می روند.

اگر جراحی تخلیه تخمدان ها را انجام داده اید به جهت پیشگیری از ضعیف و شکننده شدن استخوان ها يا به عبارتی به جهت پیشگیری از ابتلا به پوکی استخوان ، پس از جراحى حتما تا سن پنجاه سالگی یا حتی پس از آن حداقل دوز پایینی از هورمون ها را مصرف نمایید [و هورمون درمانی را متوقف نسازید].

مواردی که ذکر گردید بسیاری از ریسک های هورمون درمانی می باشند که باید آن ها را مدنظر قرار دهید؛ اگر هر پرسشی دارید با پزشک خود گفتگو نمایید.

🔻حال به شيوه هاى انجام هورمون درمانى مى پردازيم.

تستسترون در اشكال متعددى موجود است. اکثریت مردان ترنسجندر هورمون درمانی را با استفاده از فرم تزریقی تستسترون آغاز می کنند.

🔰بعضی از مردان ترنسجندر ترجیح می دهند هورمون درمانی خود را با دوز پایین شروع کنند و دوز مصرفی خود را به آرامی افزایش دهند ، در حالی که سایرین ترجیح می دهند هورمون درمانی را با دوز استاندارد شروع کنند. هر دو روش نقاط قوت و ضعف مخصوص به خود را دارد؛ بهتر است در خصوص بهترین روش مناسب خود با پزشکتان مشورت نمایید.

◾️اگر تزریقات به صورت هفتگى انجام پذیرد ، سطوح تستسترون با گذشت زمان به پایدارترین حالت خود دست خواهد یافت.

تستسترون علاوه بر فرم تزریقی ، به فرم موضعی (Transdermal) از جمله به صورت چسب پوستی ، ژل ، و کرم نیز موجود است. استفاده از تستسترون موضعی در بعضی از مردان موجب می شود تا تغییرات حاصل از تستسترون درمانی با سرعت آهسته تری پیشروی نماید.

صرف نظر از نوع تستسترون مصرفی ، نکته مهمی که باید بدانيد این است که مصرف دوز بالاتر موجب تسریع روند پیشروی تغییرات حاصل از تستسترون نخواهد شد ، بلکه سلامتی را با عوارض جدی مواجه خواهد نمود.

⚠️🔴 تستسترون مازاد [در بدن] به استروژن تبدیل می گردد؛ این امر ریسک ايجاد تغییراتی در رحم یا ابتلا به سرطان رحم را افزایش دهد. همچنین احساس اضطراب و عصبانیت ایجاد خواهد نمود ، و موجب افزایش فراوان سطح کلسترول یا شمارش خونی خواهد شد.

💠به عنوان نتیجه گیری کلی و جمع بندی مطلب ، لطفا صبور باشید و به خاطر داشته باشید که سال ها به طول می انجامد تا بتوانید تمامی تغييرات حاصل از بلوغ [ثانویه] را تجربه نمایید.

از زمانی که به مطالعه این مقاله اختصاص دادید و ارزشی که برای سلامتی خود قائل هستید سپاسگزارم.

مترجم: سعید.ش
🌐منبع: هلپ ترنس سنتر – شبکه اطلاع رسانی ترنسجندر و تغییرجنس
https://helptranscenter.org
مرجع:
https://transcare.ucsf.edu/article/information-testosterone-hormone-therapy

Copyright © 2018 سعید.ش https://helptranscenter.org هلپ ترنس سنتر – شبکه اطلاع رسانی ترنسجندر و تغییرجنس All Rights Reserved