هورمون درمانی FTM

اطلاعات جامع در خصوص ریزش مو و روش های درمان آن در ترنس های مرد (FTM) و زن (MTF)

1

اطلاعات جامع در خصوص ریزش مو و روش های درمان آن در ترنس های مرد (FTM) و زن (MTF)

مترجم: سعید.ش

⚠️سلب مسئولیت

اطلاعات این مقاله تنها به جهت مقاصد آموزشی ارائه گردیده است و این اطلاعات نباید به عنوان توصیه پزشکی در نظر گرفته شود. این اطلاعات «نباید» به عنوان جایگزینی برای مشاوره یا درمان توسط پزشک متخصص مجرب مورد استفاده قرار گیرد. لیست دارو هایی که در این مقاله ذکر گردیده است توسط نویسنده مطلب تایید یا رد نمی شود.

🔲مقدمه

ریزش مو برای بسیاری از مردان تجربه ای غم انگیز است و مردان ترنس نیز از این قاعده مستثنی نیستند. شروع ریزش موی سر با الگوی مردانه با شروع تستسترون درمانی محتمل است (در این خصوص در ادامه بیشتر توضیح داده شده است).

بسیاری از مردان ریزش موی سر خود را قبول می کنند ، اما سایرین در تلاش اند تا با این مسئله مبارزه کنند. خوشبختانه در سال های اخیر برای اشخاصی که مایل به مبارزه با ریزش موی سر خود هستند ، پیشرفت های چشمگیری در دارو ها و گزينه های جراحی جهت درمان ریزش مو پدید آمده است.

این بخش از مقاله به درک حقایق و باور های نادرست در خصوص رشد مو و ریزش موی سر با الگوی مردانه ، و همچنین ارائه راهنمای مبنا در خصوص گزينه های درمانی در عصر حاضر اختصاص داده شده است.

🔲مو و رشد مو : مقدمات

برای درک بهتر ریزش مو ، درک مبنايى از الگو ها و واژه شناسی رشد مو مفيد است.

هر رشته (یا تنه) مو از پروتئین ساختارى قدرتمندی به نام «کراتین» ساخته شده است؛ کراتین ماده سازنده ناخن ها و لایه خارجی پوست بدن انسان نیز می باشد.

مو های بسیار نازک ، کوتاه و معمولا به رنگ روشن (مانند «مو های کرک مانند» صورت) ، «موى ولوس – Vellus hair» نامیده می شوند. موی سالم سر ، ریش ، زیر بغل و ناحیه شرمگاهی «موی ترمینال Terminal hair» نامیده می شود.

تنه مو متشکل از سه لایه مبنا به نام های «مدولا – Medulla» ، «کورتکس – Cortex» و «کوتیکل – Cuticle» می باشد.

🔹مدولا درونی ترین هسته مو است که فقط در مو های ضخیم مانند موی اسکالپ وجود دارد.

🔸کورتکس لایه میانی است که استحکام ، رنگ ، بافت و کشسانی مو را تامین می کند.

🔹بیرونی ترین لایه مو کوتیکل نام دارد؛ کوتیکل بی رنگ است و لایه محافظی را بمنظور حفاظت از مو در برابر محیط تشکیل می دهد.

🔸کیسه کوچکی در پوست وجود دارد که تنه مو از طریق آن رشد می نماید؛ این کیسه کوچک «فولیکول» نام دارد. فولیکول همانند کانالی کوچک با ناحیه ای پیازی شکل در بخش پایینی خود است که «درمال پاپیلا – Dermal papilla» نامیده می شود. فیبر مو از درمال پاپیلا تولید می گردد. هنگام رشد مو ، عروق خونی بسیار کوچکی درمال پاپیلا را تغذیه می کنند. فولیکول همچنین به «غده سباسه» (یا غده مولد چربی) و دسته کوچکی از فیبر های عضلانی به نام «Arrector pili» متصل است.

🔻چرخه نرمال رشد مو متشکل از سه فاز است :

فاز آناژن Anagen phase ،
فاز کاتاژن Catagen phase ،
فاز تلوژن Telogen phase.

فاز آناژن همان فاز رشد مو است. در هر زمانی تقریبا 85 الی 90 درصد مو ها در فاز آناژن قرار دارند. فاز رشد مو های اسکالپ ممکن است از دو الی شش سال متغیر باشد که در طول این دوره مو ها تقریبا ده سانتی متر در هر سال رشد می کنند.

مو در پایان فاز آناژن وارد فاز کاتاژن می شود. فاز کاتاژن فازی گذار است که در حدود یک یا دو هفته به طول می انجامد. در طول فاز کاتاژن ، طول فولیکول مو به 1/6 طول نرمال خود کاهش می یابد ، بخش زیرین فولیکول تخریب می شود ، درمال پاپیلا آزاد می گردد و در زیر فولیکول به استراحت می پردازد.

پس از فاز کاتاژن ، فاز تلوژن خواهد آمد که دوره استراحت مو است. فاز تلوژن معمولا در حدود پنج الی شش هفته به طول می انجامد. در این زمان مو به فولیکول متصل می ماند اما رشد نمی کند. در هر زمانی تقریبا 10 الی 15 درصد از مو ها در حال استراحت هستند.

در پایان فاز تلوژن ، فولیکول یک بار دیگر فاز آناژن را شروع می کند. درمال پاپیلا که از پایان فاز کاتاژن در حال استراحت بوده است ، مجددا به پایه فولیکول می پیوندد و بدین ترتیب شکل گیری موی جدید آغاز می گردد. اگر موی قدیمی همچنان در جای خود باقی مانده باشد ، موی جدید به آن فشار وارد مى كند و آن را از جايگاه خود خارج می سازد.

🔰هر مو بطور مستقل از سایر مو های اطراف ، این فاز ها را می گذراند. اسکالپ بطور متوسط دارای 100,000 تار مو می باشد ، و ریزش مو بین 50 تا 100 عدد تار مو در روز طبیعی است.

🔘علل ریزش مو

عوامل ارثی ، بیماری ، استرس ، دارو ها ، آسیب ، افزایش سن ، پروتئین یا آهن ناکافی ، مصرف بیش از اندازه ویتامین A ، یا شیوه مراقبت از مو ممکن است از جمله علل ريزش تعداد بسیاری از تار های مو (بیش از 100 عدد تار مو در روز) باشد. طاسی ارثی با الگوی مردانه علت 90% از موارد ریزش مو در مردان به شمار می رود ، در حالی که ریزش مو در زنان به عوامل بسیاری بستگی دارد.

🔘ريزش مو ارثى

رایج ترین علت ریزش مو ، ژنتیک است. اشخاص ریزش مو را از جانب خانواده مادری ، پدری یا هر دو به ارث می برند. این نوع از ریزش مو ، طاسی با الگوی مردانه یا طاسی با الگوی زنانه نامیده می شود. آلوپسی آندروژنتیک عبارتی پزشکی است که برای این نوع از ریزش مو بکار می رود.

🔘سایر علل ریزش مو

انواع متفاوت ریزش مو ممکن است به علل متفاوتی ایجاد گردد. رایج ترین علل ریزش مو ، موارد در ادامه را شامل می شود :

🔹سن : با افزایش سن ، مو ها آسان تر می شکنند و رشد مو از طریق فولیکول های مو به میزان کمتری صورت می پذیرد.

🔸استرس روانی یا استرس جسمانی : مانند جراحی ، بیماری ، یا تب بالا كه اخيرا صورت پذيرفته باشد. یک الی سه ماه پس از استرس جسمانی یا احساسی ممکن است دچار ریزش موی شدید شوید. پس از گذشت چند ماه معمولا موهایتان مجددا رشد خواهد نمود.

🔹مدل مو و استفاده از محصولات مو : ریزش مو ممکن است بدلیل بستن محکم مو در پشت سر و بافتن بسیار محکم مو رخ دهد. ممکن است در اطراف خط رویش مو ، به ویژه در اطراف صورت و پیشانی دچار ریزش مو شوید.

🔸استفاده فراوان از فر کننده مو یا رنگ آمیزی مو نیز ممکن است موجب ریزش مو شود. پس از توقف این اقدامات معمولا موهایتان مجددا رشد خواهد نمود.

🔹عفونت قارچی اسکالپ ، كه درکودکان رایج است.

🔸تغذیه ضعیف : به ویژه کمبود پروتئین یا آهن در برنامه غذایی. پس از تغییر برنامه غذایی و دریافت کافی اين مواد مغذی ، مو مجددا رشد خواهد نمود.

🔹بیماری های تیروئید : از جمله کم کاری و پر کاری تیروئید.

🔸استعمال سیگار : ارتباط شفافی بین استعمال سیگار و افزایش سرعت طاسی با الگوی مردانه وجود دارد.

🔻سایر علل ریزش مو موارد در ادامه را شامل می شود :

🔹آلوپسی آرئاتا : نوعى بیماری خود ایمنی است که در آن سیستم ایمنی بدن شخص به فولیکول های مو حمله می کند و تكه های دايره اى شكل عاری از مو را در نواحی اسکالپ یا بدن موجب می شود.

در موارد حاد این بیماری ، تعداد بسیاری از تكه های دایره ای شكل عاری از مو ، یا ریزش موی کامل در اسکالپ یا بدن ایجاد می شود؛ اما در بعضی از موارد مو ها فقط نازک می شود و تكه های دایره اى شكل عاری از مو یا طاسی ایجاد نمی گردد. ریزش مو معمولا دائمی نیست و مو ها در بسیاری از اشخاص در عرض یک سال مجددا رشد خواهد نمود.

🔸بیماری ها ، مانند لوپوس ، سفلیس ، یا سرطان. ممکن است مو ها به خودی خود مجددا رشد نمایند. در بعضی از موارد درمان سودمند است.

🔹عوارض جانبی دارو ها یا درمان های پزشکی ، مانند دارو هاى رقیق کننده خون (ضد انعقاد ها) یا شیمی درمانی. پس از توقف مصرف این قبیل دارو ها یا پس از اتمام دوره درمان ، معمولا مو مجددا رشد خواهد نمود.

🔸اختلال مو کنی (Trichotillomania). رفتاری جبرى است که طی آن شخص مو های اسکالپ ، مژه ، یا ابرو های خود را بیرون می کشد. شخص معمولا پیش از کشیدن مو دچار تنش است و پس از انجام این امر ، احساس تسکین به وى دست می دهد. اختلال مو کنی اغلب موجب ریزش موی قابل توجهى می شود.

🔹آسیب به اسکالپ ، از جمله وجود اسکار (جای زخم)

🔸تغییرات در سطوح هورمون ها. زایمان ، مصرف قرص های پیشگیری از بارداری ، یا تغییرات در سیکل قاعدگی زنان تاثیراتی را بر سیکل رشد مو اعمال می کند و موجب ریزش مو می شود. مو معمولا مجددا رشد خواهد نمود.

🔲معاینات و آزمایش ها جهت بررسی و تشخیص علل ریزش مو

تشخیص نوع و علت ریزش مو با بررسی پیشینه پزشکی و انجام معاینه جسمانی امکان پذیر است. پزشک ممکن است پرسش هایی را در خصوص ریزش مو از شما بپرسد ، الگوی ریزش موی شما را مشاهده نماید ، و اسکالپ شما را معاینه کند. پزشک همچنین ممکن است چند عدد تار مو را به آرامی از جای خود خارج سازد.

رایج ترین علت ریزش مو – ریزش موی ارثی – به آسانی قابل تشخیص است.

🔘پیشینه ریزش مو

جهت تشخيص علت ریزش مو ، پزشک ممکن است مواردی که در ادامه ذکر گردیده است را پرسش نماید :

🔹ويژگى هاى ریزش موی شما. آیا موهایتان نازک شده است و اسکالپ بیش از پیش نمایان است ، اما دچار ریزش موی قابل توجهی نمی باشید ؟ يا اين كه آیا دچار ریزش مو هستید و تعداد بسیاری از تار هاى مو از جای خود خارج می شوند ؟

🔸چه مدت است که دچار ریزش مو هستید ؟ از زمانی که موی نرمال خود را داشتید چه مدتى می گذرد ؟

🔹پیشینه خانوادگی ریزش مو. آیا مادر یا پدر ، برادر یا خواهر ، یا سایر خویشاوندانتان دچار ریزش مو هستند ؟ اگر بله ، علت ریزش موی آن ها چی ست ؟

🔸عادت های شما در خصوص مدل مو. آیا به دلیل كشش بسیار محکم مو یا سایر عادت های مرتبط با مدل مویتان ، مو هایتان شکننده شده است ؟ آیا تا بحال درمان های شیمیایی مانند فر دائم يا بى رنگ كردن مو انجام داده اید ؟ آیا از سشوار بسیار داغ استفاده می کنید ؟ آیا فر کننده مو به موهایتان آسیب رسانده است ؟

🔹بیماری های اخیر. آیا تا بحال به راش پوستی ، مانند عفونت قارچی مبتلا شده اید ؟

🔸دارو هایی که در حال مصرف آن ها هستید. آیا در حال حاضر دارو های رقیق کننده خون (ضد انعقاد ها) ، دارو هایی جهت درمان التهاب مفاصل ، افسردگی ، یا ناراحتی های قلبی مصرف می کنید ؟ آیا تا بحال تحت درمان سرطان قرار گرفته اید ؟

🔹برنامه غذایی شما. آیا پروتئین و آهن به میزان کافی در برنامه غذایی خود دریافت می نمایید ؟

🔘آزمایش ها

اگر علت ریزش موی شخص مشخص نباشد ، پزشک ممکن است آزمایش هایی را جهت بررسی عللی که ممکن است منجر به ریزش مو شود ، تجویز نماید.

🔻این تست ها [معمولا و بسته به تشخیص پزشک] ، موارد زیر را شامل می شود :

🔹آنالیز مو : پزشک نمونه ای از مو های شخص را در زیر میکروسکوپ بررسی می کند. نمونه برداری از اسکالپ نیز ممکن است انجام پذیرد.

🔸آزمایش خون : شامل سنجش بیماری های خاص ، از جمله پرکاری یا کم کاری غده تیروئید ، سنجش آنمیا (کم خونی) ، TIBC ، پنل کامل متابولیک ، تست های عملکرد کبد ، شمارش کامل خونی (CBC) ، سرم آهن ، سرم فریتین ، ویتامین D ، کلسیم ، سطوح هورمونی (سنجش تستسترون آزاد ، تستسترون توتال ، دی هیدرو تستسترون (DHT) ، پرولاکتین ، DHEA ، Androstenedione ، LH) و … می باشد.
آزمایش های خونی دیگری نیز ممکن است در صورت لزوم بسته به شرایط هر شخص و تشخیص پزشک ، تجویز گردد.

🔹بایوپسی (نمونه برداری از بافت) اسکالپ : جهت تشخیص علت ریزش مو پزشک بخش کوچکی از اسکالپ (معمولا به قطر چهار میلی متر) را جدا می کند و در زیر میکروسکوپ بررسی می کند. در این تست ریشه مو مورد بررسی قرار می گیرد و اگر عفونت علت ریزش مو باشد ، طی این تست مشخص می گردد.

🔸کشیدن مو : یک تست تشخیصی ساده است که طی آن پزشک به آرامی دسته کوچکی از مو (تقریبا 100 تار مو بطور همزمان) می کشد تا مشخص شود که آیا ریزش مو بیش از اندازه است یا خیر. محدوده نرمال ریزش مو ، یک الی سه تار مو در هر مرتبه انجام این تست می باشد.

🔹چگالی سنجی : چگالی سنج نوعی دستگاه درشت نمایی دستی است که جهت بررسی مینیاتوریزه شدن تنه مو مورد استفاده قرار می گیرد.

🔰توجه داشته باشید حتی اگر علت ریزش مو آلوپسی آندروژنتیک باشد نیز ممکن است علل دیگری وجود داشته باشد که موجب افزایش سرعت ریزش مو شود؛ لذا معاینه کامل توسط پزشک شامل پیشینه ریزش مو ، معاینه جسمانی ، و تست های آزمایشگاهی بسیار کمک کننده است.

ریزش مو با الگوی مردانه که در ادامه توضیح داده شده است ، بدلیل عدم توانایی بدن در تولید مو های جدید در نواحی معينى از اسکالپ رخ می دهد. لذا شروع طاسی سر با الگوی مردانه پروسه ای تدریجی است ، و معمولا به عنوان ریزش موی ناگهانی یا بیش از اندازه شناخته نمی شود.

🔲طاسی سر با الگوی مردانه (Male Pattern Baldness)

«آلوپسی – Alopecia» عبارت عمومی پزشکی است که به تمامی انواع ریزش مو اشاره دارد. عوامل بسیار متفاوتی از جمله ژنتیک ، تاثیرات هورمونی ، بیماری ، یا عوامل محیطی ممکن است در ايجاد آلوپسی نقش داشته باشند.

متداول ترین فرم ریزش مو در مردان و زنان «آلوپسی آندروژنتیک» (Androgenetic alopecia) می باشد که گاهی اوقات «آلوپسی آندروژنیک» (Androgenic alopecia) نیز نامیده می شود ، اما الگو های ریزش مو در آلوپسی آندروژنیک بسته به جنس اشخاص متفاوت است.

مو های زنانی که دچار آلوپسی آندروژنیک هستند در تمامی اسکالپ نازک می شود (اين مسئله اغلب»طاسی با الگوی زنانه» (Female Pattern Baldness) نامیده می شود ، اما الگوی ریزش مو در مردان متفاوت است و نواحی گیجگاه ، وسط سر (بالای اسکالپ) و/یا «عقب رفتگی خط رویش مو» از پیشانی به سمت عقب را شامل می شود. (این مسئله اغلب «طاسی با الگوی مردانه» (Male Pattern Baldness) نامیده می شود).

🔻چارت Norwood که در ادامه قابل مشاهده است ، نواحی معمول ایجاد طاسی با الگوی مردانه را نشان مى دهد.

IMG_2820

مردان ترنسی که تستسترون درمانی انجام می دهند همانند دیگر مردان در معرض ریسک طاسی با الگوی مردانه قرار دارند. ایجاد طاسی سر با الگوی مردانه در مردان به عواملی بستگی دارد که در ادامه توضیح داده شده است.

◼️علل ایجاد آلوپسی آندروژنیک/طاسی با الگوی مردانه : دی هیدرو تستسترون (DHT) و وراثت.

🔻با وجود این که علل دقیق ایجاد آلوپسی آندروژنیک به طور کامل درک نشده است ، بنظر می رسد که دو عامل اساسى در ایجاد آلوپسی آندروژنیک نقش دارند. این عوامل عبارت اند از :

🔷1. حضور و فعالیت دی هیدرو تستسترون (DHT) ، آندروژنی قوی ، در فولیکول های مو؛ و
🔶2. احتمالا حساسیت ارثی نسبت به دی هیدرو تستسترون (DHT) در فولیکول های موی تحت تاثیر.

«دی هیدرو تستسترون» (DHT) هورمونی است که به طور طبیعی تولید می گردد. این هورمون مشتقی قوی از تستسترون (T) می باشد. دی هیدرو تستسترون نقش مهمی را در رشد جنین جنس مرد و بلوغ مردان ایفا می کند.

دی هیدرو تستسترون (DHT) قادر به اتصال به همان پذیرنده های سلولی آندروژن است که تستسترون (T) قادر به اتصال به آن ها است.

با وجود این که تستسترون و دی هیدرو تستسترون ، هر دو نقش های مهمی را در وظايف بیولوژیکال متعددى در جنس مرد ایفا می کنند ، هنوز تشخیص این امر که کدامیک از این دو هورمون شروع کننده اصلی یا تنها شروع کننده پاسخ های معين بیولوژیکال می باشد ، امکان پذیر نشده است.

در خصوص مسئله ریزش مو ، بنظر مى رسد كه دی هیدرو تستسترون (DHT) نقشی اساسی در پروسه آلوپسی آندروژنیک ایفا می کند.

تستسترون (T) در بدن به کمک آنزیمی به نام «5 – آلفا ردوکتاز» (5aR) به دی هیدرو تستسترون (DHT) تبدیل می گردد.

بدلیل اختلافی کوچک در ساختار شیمیایی ، دو نوع آنزیم 5 – آلفا ردوکتاز با نام های «5 – آلفا ردوکتاز نوع یک» و «5 – آلفا ردوکتاز نوع دو» وجود دارد.

5 – آلفا ردوکتاز نوع یک در بخش های مختلفی از بدن ، از جمله غدد سباسه ، غدد عرق ، پوست ، و فولیکول های مو یافت شده است. 5 – آلفا ردوکتاز نوع دو در داكت هاى سباسه ، فولیکول های مو ، پروستات ، کبد ، و بیضه ها یافت شده است.

💢هر دو نوع آنزیم 5 – آلفا ردوکتاز می توانند با تستسترون ترکیب شده و موجب خلق دی هیدرو تستسترون شوند.

5 – آلفا ردوکتاز در فولیکول های مو با تستسترون ترکیب می شود و دی هیدرو تستسترون تولید مى گردد؛ سپس دی هیدرو تستسترون به پذیرنده های آندروژن موجود در فولیکول های مو اتصال می یابد.

🔰پروسه تولید و اتصال دی هیدرو تستسترون که پيش تر توضیح داده شد ، حتی در مردانی که دچار ریزش مو نیستند نیز رخ می دهد.

با وجود این که علت دقیق [ریزش مو با الگوی مردانه] به طور کامل درک نگردیده است ، بنظر مى رسد كه اگر به مرور زمان فولیکول ها خود مستعد حساسیت نسبت به سطوح معينى از دی هیدرو تستسترون باشند (که علت آن احتمالا وراثت است) مشکلات مرتبط با ریزش مو افزایش می یابد.

◼️اگر فولیکول های مشخص واقعا نسبت به دی هیدرو تستسترون حساس باشند ، تحت پروسه تحلیل تدریجی قرار خواهند گرفت. تخریب فولیکول در هر سیکل جدید رشد مو ادامه خواهد يافت ، و کوتاه تر و نازک تر از سیکل قبلی خواهد شد. در نتیجه مویی که از طریق فولیکول رشد می کند به تدریج نازک تر می گردد؛ تا زمانى که فولیکول مو به اندازه اى مینیاتوریزه مى شود كه دیگر قادر به رشد مویی با دوام نخواهند بود.

بیشترین میزان حساسیت در برابر پروسه تخریب [فولیکول های مو] در مردان ، در مو های نواحی اطراف گیجگاه ، پیشانی ، و وسط سر (همانگونه که پیش تر در چارت Norwood نشان داده شد) می باشد.

بنظر می رسد مو های پشت و اطراف سر به میزان کمتری مستعد ریزش موی آندروژنیک می باشند؛ لذا در بسيارى از مردان دچار طاسی سر الگوی آشنای «نعل اسبی» در مو های اطراف سر مشاهده می گردد.

معمولا پروسه تخریب فولیکول های تحت تاثیر در ریزش موی آندروژنیک ، نسبتا آهسته است و با گذشت سال ها پیش روی می کند.

🔰علت ریزش مویی که به سرعت رخ دهد ، بصورت تکه تکه باشد ، تنه های مو شکسته شود ، ریزش مو گسترده باشد ، یا این که با قرمزی ، پوسته پوسته شدن ، یا درد همراه باشد ، بیماری های به جز ریزش موی آندروژنیک است و باید توسط درماتولوژیست بررسی شود تا به شایستگی درمان گردد.

🔲نكته ای در خصوص وراثت : مادر ، پدر ، یا هر دو ؟

باور محبوبی وجود دارد که یک مرد برای [تشخیص] وراثت ریزش موی خویش باید به خانواده مادری خود نگاه کند ، اما این اقدام شاخص دقیقی برای [تشخیص وراثت] طاسی با الگوی مردانه نمی باشد.

علت یا شرایط دقيق افزایش طاسی با الگوی مردانه در دانش پزشکی كنونى همچنان تشخیص داده نشده است.

باور بر این است که علت طاسی با الگوی مردانه ژنتیک است ، اما ژن های مسئول طاسی با الگوی مردانه تا بحال شناسایی نشده اند ، و ابراز واقعی رفتار وراثتی به عوامل متعددی بستگی دارد.

احتمال دارد استعداد ژنتیکی طاسی با الگوی مردانه از خانواده پدری یا مادری به ارث برسد.

بعضی از اشخاص بر این باور اند که گرایش به طاسی با الگوی مردانه از «کروموزوم X» که «کروموزوم جنسی» نام دارد ناشی می شود (مجددا تکرار می شود که این تنها در حد یک ایده نیازمند اثبات است).

کروموزوم های جنسی یک جفت کروموزوم هستند که معمولا به صورت «X» یا «Y» نشان داده مى شوند. آرايش کروموزوم های جنسی ، جنس و خصوصیات مرتبط با جنس هر شخص را تعیین می کند.

نتیجه آرايش XX معمولا جنس زن و نتیجه آرايش XY معمولا جنس مرد است. آرایش های ديگرى از کروموزوم هاى جنسى نيز در انسان ها وجود دارد ، از جمله : X ، XXX ، XXXX ، XXY ، XXXY.

🔰در مردانی که با یک جفت کروموزوم XY متولد شده اند ، کروموزوم X از مادر و کروموزوم Y از پدر به ارث می رسد. احتمالا بخش عظیمی از مردان ترنس با آرایش کروموزومی XX متولد شده اند که یک X از مادر و دیگری از پدر به ارث رسیده است؛ لذا اگر گرایش به طاسی با الگوی مردانه به کروموزوم X مربوط باشد ، بسیاری از مردان ترنس جهت تشخیش صفات وراثتی خود باید هر دو طرف خانواده پدری و مادری خود را مدنظر قرار دهند.

🔲درمان های طاسی با الگوی مردانه

موثرترین گزينه های درمان ریزش مو با الگوی مردانه که امروزه مورد توجه قرار دارد ، ایجاد وقفه در تولید دی هیدرو تستسترون (DHT) در اسکالپ ، و/یا تحریک پروسه رشد فولیکول مو می باشد.

در حال حاضر جهت درمان ریزش مو فقط دو دارو مورد تایید FDA است (FDA سازمان غذا و داروی ایالات متحده ، سازمانی وابسته به دولت مسئول حصول اطمینان از ایمنی و کفایت دارو ها ، محصولات بیولوژیکال ، دستگاه های پزشکی ، تغذيه ملی ، لوازم آرایشی ، و محصولات پرتو زا می باشد).

✅دو داروی فیناستراید و ماینوکسیدیل مورد تایید FDA جهت درمان ریزش مو با الگوی مردانه می باشند که توضیحات بیشتر در خصوص آن ها در ادامه موجود است.

🔻درمان سوم تضمینی ریزش مو دوتاستراید نام دارد که در حال حاضر جهت درمان ریزش مو تحت آزمایش است؛ و لذا اغلب نام آن در مراجع اطلاعاتی ریزش مو قید می گردد. در خصوص این دارو نیز در ادامه توضیحاتی ارائه شده است.

با وجود این که امروزه تنها دو درمان ریزش مو مورد تایید FDA موجود است ، محصولات ریزش موی متعددی از جمله تعداد بسیاری از روش های درمانی گیاهی و ویتامینی در بازار موجود است.

ارائه اطلاعات در خصوص تاثیرات روش های درمانی متنوع گیاهی یا ویتامینی در درمان طاسی با الگوی مردانه در محدوده این بخش قرار ندارد.

⚠️متقاضيان این محصولات باید آگاه باشند که کارایی بسیاری از محصولاتی که ادعا می کنند ریزش مو را متوقف نموده یا موجب رشد مجدد مو می شوند ، در آزمایش های بالینی اثبات نگردیده است و در حقیقت این محصولات کارایی ندارند.

اگر در خصوص هر نوع محصولی شک دارید ، لیست محتویات فعال آن را بررسی نمایید و آن ها را با یک پزشک یا درماتولوژیست بی طرف و منصف مورد بحث قرار دهید.

ریزش موی سر با الگوی مردانه در طول سالیان سال رخ می دهد. اگر قصد داريد جهت درمان ریزش موى خود تلاش كنيد ، بمنظور کاهش سرعت یا جلوگیری از ریزش مو در حد امکان ، بهتر است درمان را هر چه زود تر شروع کنید. با مشاهده اولین نشانه های ریزش مو ، با پزشک یا درماتولوژیست خود در خصوص روش های درمانی گفتگو نمایید.

🔲پذیرش

ارزان ترین و آسان ترین «درمان» طاسی با الگوی مردانه ، پذیرش است !

تعداد اشخاصی که ریزش موی خود را می پذیرند كم نيست. حدود 2/3 مردان امریکایی در سن 35 سالگی ریزش موی قابل توجهی را تجربه می کنند ، و بیش از 3/4 مردان در سن 50 سالگی دچار نازک شدن مو به طور قابل توجهی می شوند.

با تغییر خط رویش مو ، احتمالا باید تغییراتى در مدل موی خود نیز ايجاد كنيد. بسیاری از اشخاصی که ریزش موی قابل توجهی تجربه می کنند ، مدل مو های بسیار کوتاه ، موی اصلاح شده یا تقریبا اصلاح شده را انتخاب می کنند. رشد موی صورت نیز ظاهر مردی دچار طاسی با الگوی مردانه را بهبود می بخشد.

در خصوص انتخاب مدل مو باید با آرایشگر خود گفتگو نمایید تا دریابید که با توجه به خط رویش مو ، فرم سر/صورت ، و موی صورت شما چه مدل مویی برایتان بهترین تناسب را خواهد داشت.

🔲فیناستراید/پروپشیا : مهار کننده 5 – آلفا ردوکتاز

داروی فیناستراید در ایالات متحده در ابتدا با نام دارویی «پروسكار – Proscar» جهت درمان بزرگی غده پروستات در مردان تجویز گردید.

یکی از عوارض جانبی Proscar ، رشد مو در تعداد قابل توجهی از مصرف کنندگان بود. در حال حاضر این دارو در ایالات متحده با نام «پروپشيا – Propecia» جهت درمان ریزش موی ملایم تا متوسط در مردان عرضه می گردد.

✅امروزه این دارو موثر ترین درمان موجود ریزش موی سر با الگوی مردانه در نظر گرفته مى شود ، و [استفاده از این دارو] بدین منظور مورد پذیرش FDA می باشد.

فیناستراید مهار کننده نوع دو 5 – آلفا ردوکتاز است. نوع دو 5 – آلفا ردوکتاز آنزیمی است که مسئول تبدیل تستسترون به دی هیدرو تستسترون می باشد (در این خصوص پیش تر به تفصیل توضیح داده شد).

🔷فیناستراید فعالیت نوع دو 5 – آلفا ردوکتاز را متوقف می کند ، در نتیجه از تولید دی هیدرو تستسترون در فولیکول های مو جلوگيرى به عمل مى آورد. مصرف دوز يک میلی گرم در روز از اين دارو به طور موثری سطوح دی هیدرو تستسترون را تا 60% کاهش می دهد.

86% از مردانی که فیناستراید مصرف می کنند توقفی در پیشرفت ریزش موی خود مشاهده می کنند ، و 65% از مردان رشد مو در ناحیه وسط سر را تجربه می کنند.

نشان داده شده است که این دارو به طور موثری ریزش مو در نواحی ورتکس (ناحیه بالای سر) و وسط اسکالپ را درمان می کند.

شواهدی وجود دارد مبنی بر این که فیناستراید عقب رفتگی خطوط رویش مو در نواحی گیجگاه را درمان می کند ، اما بنظر می رسد تاثیرات اين دارو در این نواحی کمتر است.

🔻دوز معمول جهت درمان ریزش مو یک میلی گرم در روز می باشد. ممکن است سه الی شش ماه به طول انجامد تا اشخاص قادر به مشاهده تاثیرات این دارو باشند.

🔶جهت حفظ مزایای دارو ، فیناستراید را باید بصورت مادام العمر مصرف نمود. اگر شخصی اقدام به توقف مصرف فیناستراید نماید ، سطوح دی هیدرو تستسترون در فولیکول های مو افزایش خواهد یافت و احتمالا ریزش مو مجددا شروع خواهد شد.

فیناستراید فقط با نسخه پزشک موجود است.

⚠️هشدار

زنان باردار یا در معرض بارداری نباید فیناستراید مصرف نمایند و همچنین زنان نباید قرص هاى شکسته فیناستراید را در دست خود نگاه دارند ، چرا که این دارو از طریق پوست [نیز] جذب می شود.

علت این هشدار این است که فیناستراید موجب نواقص مادرزادی در جنین پسر در حال رشد مى شود (مجددا تکرار می شود که دی هیدرو تستسترون نقش مهمی را در رشد جنین پسر ایفا می کند).

🔰مردان ترنس مى توانند بصورت روزانه از داروى فيناسترايد جهت درمان و جلوگیری از ریزش مو با الگوی مردانه استفاده كنند ، به جز در صورتى که شانس بارداری داشته باشند یا این که تصمیم داشته باشند تستسترون درمانى را جهت بارداری متوقف نمایند.

[پزشکان و مراکز مختلف با توجه به دانش و تجربیات خود ، روش های مختلفی را جهت هورمون درمانی جایگزین در اشخاص ترنسجندر مورد استفاده قرار می دهند. بطور کلی فیناستراید در رژیم هورمونی مردان ترنسجندر (FTM) بمنظور درمان طاسی سر با الگوی مردانه – که با تستسترون درمانی ایجاد می شود – مورد استفاده قرار گیرد. قابل ذکر است این دارو ممکن است موجب نازک شدن یا ریزش سایر مو های سطح بدن شود و از رشد و افزایش سایز کلیتوریس در مردان ترنس جلوگیری بعمل آورد. همچنین فیناستراید در رژیم هورمونی زنان ترنسجندر (MTF) که دچار طاسی سر با الگوی مردانه هستند ، در اشخاصی که موی صورت بسیار پرپشت دارند ، یا در اشخاصی که قادر به تحمل دوز های بالاتر اسپیرونولاکتون نیستند تجویز می گردد./مترجم]

🔴عوارض جانبی احتمالی

عوارض جانبی احتمالی فیناستراید شامل کاهش میل جنسی ، بزرگى پستان یا افزایش حساسیت نسبت به درد در پستان ها ، راش پوستی ، ورم لب ، زبان یا صورت ، درد شکم ، درد کمر ، اسهال ، سرگيجه ، یا سردرد می باشد. فیناستراید همچنین در مردانی که با آلت مردانه و بیضه های فعال متولد شده اند موجب دشواری در ایجاد یا حفظ نعوظ مى شود.

🔲دوتاستراید : مهار کننده 5 – آلفا ردوکتاز

دوتاستراید از این لحاظ که مهار کننده 5 – آلفا ردوکتاز می باشد ، مشابه با فیناستراید است. این دارو در مهار نوع یک و دو 5 – آلفا ردوکتاز موثر عمل می کند ، اما مشخص نیست که آیا این دارو در درمان ریزش مو با الگوی مردانه دارای مزایای بیشتری است یا خیر.

دوتاستراید جهت درمان بزرگی غده پروستات در مردان مورد پذیرش FDA می باشد ، اما جهت درمان ریزش مو همچنان عرضه نگردیده و تایید نشده است. در حال حاضر آزمایش هایی بر روی دوتاستراید جهت درمان طاسی با الگوی مردانه در حال انجام است ، و لذا [نام این دارو] اغلب در مراجع اطلاعاتی ریزش مو قید می شود.

این دارو فقط با نسخه ای از پزشک موجود است.

⚠️هشدار

زنان باردار یا در معرض بارداری نباید دوتاستراید مصرف نمایند و همچنین زنان نباید قرص هاى شکسته دوتاستراید را در دست نگاه دارند ، چرا که این دارو از طریق پوست [نیز] جذب می شود.

علت این هشدار این است که دوتاستراید موجب نواقص مادرزادی در جنین پسر در حال رشد است (مجددا تکرار می شود که دی هیدرو تستسترون نقش مهمی را در رشد جنین پسر ایفا می کند).

🔴عوارض جانبی احتمالی

عوارض احتمالی دوتاستراید شامل کاهش میل جنسی ، کاهش میزان ترشح مایع منی هنگام انزال ، بزرگى پستان ، يا حساسیت نسبت به درد در پستان ها می باشد. دوتاستراید همچنین در مردانی که با آلت مردانه و بیضه های فعال متولد شده اند موجب دشواری در ایجاد یا حفظ نعوظ مى شود.

🔲ماینوکسیدیل/روگین

ماینوکسیدیل در ابتدا به شکل قرص تحت عنوان «Loniten» – دارویی ضد فشار خون بالا – جهت درمان فشار خون بالا مورد استفاده قرار گرفت.

یکی از عوارض جانبی ناخواسته Loniten رشد موی بيش از اندازه در بعضی از مصرف کنندگان بود. در نتیجه محلول موضعی ماینوکسیدیل جهت استعمال مستقیم بر روی اسکالپ بمنظور تحریک رشد مو توليد گردید.

این محصول در ایالات متحده تحت عنوان «Rogaine – روگین» عرضه می گردد ، اگر چه تحت سایر عناوین و به صورت ژنریک نیز قابل دستیابی ست.

ماینوکسیدیل بصورت محلول 2% و 5% و معمولا بصورت لوسیون یا فوم عرضه می گردد.

🔷ماینوکسیدیل بهترین عملکرد را در ناحیه وسط سر دارد؛ مطابق با مشاهدات ، عملكرد اين دارو در نواحی جلوی سر یا گیجگاه به خوبی [ناحيه وسط سر] نيست ، با این وجود در آزمون های بالینی در بعضی از اشخاص تاثیرات مثبتی [جهت درمان ريزش مو] در نواحی نامبرده نشان داده شده است.

پروسه دقیقی که ماینوکسیدیل طی آن نتایج خود را اعمال می کند به طور کامل درک نشده است ، اما بنظر می رسد که این محصول به کاهش سرعت یا معکوس نمودن پروسه تحلیل فولیکول های مو کمک می کند ، لذا سرعت ریزش مو را کاهش می دهد و تا حدودی موجب رشد مجدد مو ها در بعضی از اشخاص می شود.

🔶استعمال این دارو دو مرتبه در روز ضروری است ، ممکن است سه الی شش ماه به طول انجامد تا اشخاص قادر به مشاهده تاثیرات دارو باشند.

ماینوکسیدیل موضعی نیازمند نسخه نیست ، و در بسیاری از دراگ استور ها می توان آن را بدون نسخه پزشک و با توصیه داروساز خریداری نمود.

🔰عموما ماینوکسیدیل در کاهش سرعت یا جلوگیری از ریزش مو بدلیل طاسی با الگوی مردانه ، به اندازه فیناستراید موثر واقع نمی شود. بعضی از مردان از ترکیب فیناستراید و ماینوکسیدیل جهت درمان ریزش موی خود بهره می برند.

🔴عوارض جانبی احتمالی

🔹عوارض جانبی متداول ماینوکسیدیل
سوزش ، خارش و یا التهاب پوستی ، کهیر ، تورم ، و حساسیت.

🔸عوارض جانبی نادر ماینوکسیدیل
تاری دید ، درد قفسه سینه ، کاهش میل جنسی ، اختلالات نعوظ ، تپش قلپ سریع یا نامنظم ، گرگرفتگی ، سر درد ، احساس سبکی در سر ، بی حسی یا احساس سوزن سوزن شدن در دست ها ، پا ها یا صورت ، یا افزایش وزن سریع.

🔲نکته ای در خصوص مهار کننده های پذیرنده آندروژن و ضد آندروژن ها

گاهی اوقات دارو ها و مکمل هایی با عملکرد ضد آندروژنیک جهت درمان ریزش مو در زنان مورد استفاده قرار می گیرد ، اما این دارو ها به علت عوارض جانبی نا خواسته ای که اعمال می کنند معمولا جهت درمان ریزش مو در مردان مورد استفاده قرار نمی گیرند.

بسته به نوع دارو/مکمل مورد نظر ، این دارو/مکمل ها ممکن است اتصال دی هیدرو تستسترون (DHT) به پذیرنده های آندروژن را متوقف نمايند یا موجب كاهش/سركوب تولید کلی تستسترون گردند.

💢دارو هایی که در این دسته بندی قرار دارند شامل سیپروترون استات ، اسپیرونولاکتون (Spironolactone) برند آلداکتون (Aldactone) ، و كیتوكونازول (Ketoconazole) برند نیزورال (Nizoral) می باشند.

🔰در مردان ، مشکلی که با مصرف اکثریت دارو های درمان ریزش مو كه موجب توقف اتصال دی هیدرو تستسترون (و تستسترون) به پذیرنده های سلولی می شوند همراه است ، این است که چنین تاثیراتی معمولا فقط محدود به فولیکول های مو نمی شود؛ لذا این دارو ها قادر خواهند بود تاثیرات ضد آندروژنی خود را در تمام بدن اعمال نمایند و اغلب موجب تاثیرات زنانه سازی ناخواسته گردند.

[دارو های ضد آندروژنیک در بسیاری از پروتکل های هورمون درمانی زنان ترنسجندر (MTF) جهت خنثی سازی تاثیرات تستسترون درون زاد مورد استفاده قرار می گیرند. /مترجم]

🔲نکته ای در خصوص درمان های گیاهی/ویتامینی

همان طور که در ابتدا نیز ذکر گردید ، امروزه محصولات گیاهی/ویتامینی بسیاری جهت درمان ریزش مو در بازار موجود است؛ بیان این که آیا این محصولات در درمان طاسی با الگوی مردانه موثر هستند یا خیر ، و این که ميزان تاثيرگذارى این محصولات چقدر است ، آسان نمى باشد.

🔻این گفته به معنای عدم تاثیر درمان های ویتامینی یا گیاهی ریزش مو نمی باشد — در حقیقت بعضی از اشخاص موفقیت هایی را با استفاده از این نوع درمان ها تجربه نموده اند و بعضی از مطالعات موجود نیز نتایج موفقیت آمیزی را براى مواد مشخصى نشان داده است.

اما قوانين و مقررات مرتبط با عرضه و فروش محصولات گیاهی و ویتامینی بسيار ضعيف است ، و لذا یافتن اطلاعات دقیق و بی طرفانه در خصوص درمان های متنوع و ميزان تاثیرگذارى آن ها ، آسان نیست.

مهم ترين علت وجود مقررات سست [و عدم سخت گیری] در خصوص درمان های گیاهی/ویتامینی این حقیقت است که این محصولات از جانب FDA «دارو» محسوب نمی شوند ، بلکه «مکمل های غذایی» به حساب می آیند.

مطابق با [سیاست های] FDA ، «دارو» محصولی است که جهت تشخیص ، درمان ، تسكين ، بهبودى ، یا پیشگیری از بیماری ها عرضه شده است (دارو می تواند منشاء طبیعی/گیاهی داشته باشد).

دارو ها باید تحت مطالعات بالینی قرار گیرند تا ميزان تاثیرگذارى ، ایمنی ، تداخلات احتمالی با سایر مواد ، و دوز مناسب آن ها تعیین گردد.

پیش از عرضه دارو ، FDA باید این داده ها را مرور نماید و استفاده از دارو را مجاز [اعلام] کند. به عبارت دیگر ، توليد کنندگان دارو باید با ارائه شواهد متقاعد کننده ای که نشان دهنده ایمنی و تاثیرگذارى دارو می باشد ، تایید FDA را بدست آورند.

🔘»مکمل های غذایی» موادی هستند که در طبیعت وجود دارند و ویتامین ها و مواد معدنی ، مواد مشتق شده از گیاهان ، آمینو اسید ها ، کنسانتره ها ، متابولیت ها ، اجزاء و عصاره های این مواد را شامل می شوند. FDA مکمل های غذایی را مجاز اعلام نمی کند و آزمایشی بر روی آن ها انجام نمی دهد ، و همچنین برای کمپانی های فروشنده این مکمل ها ، ارائه شواهدی که نشان دهنده اثرگذارى و ایمنی این محصولات باشد ضرورتی ندارد.

با توجه به استدلال FDA ، زمانی که یک کمپانی ماده ای که در طبیعت وجود ندارد را جهت مصرف خوراکی خلق می کند (مانند دارو) ، بار اثبات ایمنی محصول بر عهده کمپانی است ، چرا که وجود این ماده به طور ویژه مختص آن کمپانی است.

اما مکمل های غذایی در طبیعت وجود دارند و منشاء آن ها اختصاص به یک کمپانی مشخص ندارد. لذا بار اثبات بر عهده کمپانی های فروشنده مکمل ها نیست؛ درست به همان صورت که بار اثبات ایمنی سیب زمینی یا لوبیا بر عهده توزیع کنندگان مواد غذايى نمی باشد.

علاوه بر آن ، دارو ها موادی قابل ثبت هستند در حالی که مواد طبیعی قابل ثبت نمی باشند. هزینه های تحقیق جهت آزمایش بالینی هر ماده به طرز باور نکردنی بالا است.

کمپانی های دارو به واسطه توانایی خود در ثبت دارو های تحت آزمایش ، قادر به جبران این هزینه ها می باشند. [اما] از آن جایی که مکمل های غذایی قابل ثبت نیستند (شما نمی توانید ماده ای را که در حال حاضر در طبیعت وجود دارد ثبت کنید) ، هزینه های تحقیق و آزمایش بالینی كه جهت دريافت تایید FDA ضرورى است را نمی توان به آسانی جبران نمود.

لذا مکمل های غذایی به ندرت تحت آزمایش های بالینی دقیقی که انجام آن ها پیش از عرضه دارو ها ضروری است ، قرار می گیرند — واضح است که از لحاظ هزینه مقرون به صرفه نیست.

🔰به دلیل چنین شرایطی ، اشخاص متقاضی درمان های گیاهی/ویتامینی ریزش مو باید منطقی برخورد نمایند و پیش از خرید ، تحقیقات شخصی در خصوص محصول (محصولات) مورد نظر خود انجام دهند.

🔹بهترین روش این است که محتویات فعال موجود در محصولات درمانى ریزش مو را بیابید و در خصوص کفایت این محتویات ، در جستجوی تحقیقات مستقل و معتبر بالینی و شهادت مصرف کنندگان بی طرف باشید.

🔸بهترین روش این است که از چگونگی تاثیرگذارى محتویات فعال محصولات آگاه شوید (برای مثال ، آیا محصول محتوی مهار کننده آنزیم 5 – آلفا ردوکتاز می باشد ، آیا محتویات محصول تاثیرات ضد آندروژنی اعمال می کنند ، و …) ، و عوارض جانبی بالقوه این محصولات درمانی را مدنظر قرار دهید.

🔻همچنین در خصوص مصرف مکمل ها با پزشک خود گفتگو نمایید ، چرا که بعضی از درمان های گیاهی با سایر دارو ها یا مکمل هایی که ممکن است در حال مصرف باشید ، تداخل های دارویی منفی ايجاد مى كنند.

🔲جراحی ترمیم مو

جراحی ترمیم مو برای مردانی که نتایج رضایتمندانه ای از درمان های دارویی موجود حاصل نگردیده است ، قادر به پرداخت هزینه بیشتری هستند ، و کاندیدای خوبی برای انجام جراحی می باشند ، می تواند انتخاب مناسبی باشد.

از سال 1990 تا کنون پیشرفت های چشمگیری در زمینه جراحی ترمیم مو صورت گرفته است. در مردانی که دچار ریزش مو با درجات متفاوتی هستند ، تکنیک های جدید پیوند میکروسکوپی در دستان جراحی ماهر عملا خط رویش موی جدید و غیر قابل تشخیصی را خلق می کند.

این خبر خوبی برای اشخاصی است که قصد انجام جراحی پیوند مو دارند ، اما توجه به این نکته حائز اهمیت است که جهت دستیابی به نتایج دلخواه باید در جستجوی جراحی باشيد که جدید ترین تکنیک ها ، تجهیزات ، و هنری را که بمنظور خلق خط رویش موی خوب ضروری است بکار ببرد.

یافتن جراحی مناسب وظیفه ای دشوار است ، چرا که زمینه ترمیم مو تحت کنترل جامعه پزشکی و دولت نمی باشد. هر پزشک دارای مجوز در ایالات متحده بدون هیچ گونه تجربه جراحی یا گذراندن روند اعتبار بخشی قبلی ، از لحاظ قانونی مجاز به انجام جراحی پیوند مو مى باشد.

🔰هر شخصی که قصد انجام جراحی ترمیم مو دارد باید درک نماید که اگر چه تعداد جراحان بسیار ماهر و آزموده در زمینه پیوند مو متعدد است ، اما بسیاری از اين جراحان در استفاده از جدید ترین تکنیک ها فاقد مهارت یا دانش لازم هستند. لذا حائز اهمیت است که وظيفه خود را در جستجوی جراحی واجد شرایط انجام دهيد.

🔘توصیه هایی جهت یافتن جراح مناسب

🔷1. تا جایی که می توانید سطح دانش و اطلاعات خود را در خصوص جراحی ترمیم مو افزایش دهید.

پیش از مراجعه به پزشکان جراح تا جایی که می توانید در خصوص انواع جراحی های ترمیم موی موجود در عصر حاضر اطلاعات کسب کنید. تکنیک های مبنا را در هر نوع جراحی بیاموزید تا زمانی که با جراحان شروع به گفتگو می کنید ، قادر به طرح پرسش های کاوش گرانه و آگاهانه باشید.

در خصوص تکنیک های جراحی قدیمی که پس از ظهور تکنیک های جدید منسوخ شده اند ، کسب اطلاع نمایید؛ و از انجام عمل جراحى توسط جراحانی که همچنان عمل جراحى را با استفاده از تکنیک های جراحی منسوخ انجام مى دهند خوددارى کنید. (توضیحات مبنا در خصوص روند های جراحی مختلف جدید در عصر حاضر و تکنیک های جراحی منسوخ در ادامه ارائه شده است.)

🔶2. جراحی را انتخاب کنید که مراجع و تصاویر قبل و بعد متعددی را ارائه می نماید.

اطمینان حاصل نمایید که جراح (جراحان) مدنظرتان حداقل ده مورد تصویر واضح قبل و بعد [از جراحى] که با زاویه ، پس زمینه و روشنایی یکسان تهيه شده است ارائه نماید.

درخواست مشاهده تصاویر اسکار (جای برش) های ناحیه اهدا کننده را مطرح نمایید.

از ايشان درخواست نمایید تا حداقل شش مراجعه کننده خود را معرفى نمايند (نام و شماره تماس اشخاص) تا بتوانید با آن ها تماس بگیرید و در خصوص تجربیات جراحی آن ها توسط جراح مدنظرتان گفتگو نمایید.

🔷3. بورد پزشکی ایالت را بررسی کنید.

با بورد پزشکی ایالت خود تماس حاصل نمایید تا اگر هر گونه شکایاتی علیه جراح (جراحان) مدنظرتان تکمیل شده است ، آگاه شويد.

🔶4. در خصوص تکنولوژی ، تیم و مهارت های مورد استفاده پرسش نماييد.

اگر جراح مدنظرتان بعضی از انواع جراحی های «پیوند واحد فولیکولی» (FUT ، که در ادامه توضیحات بیشتری در خصوص آن ارائه گردیده است) را انجام می دهد ، از ایشان در خصوص روند پرسش نمایید.

به ویژه آگاه شوید که چه تعداد تكنسين در تیم جراحى عمل جداسازى واحد های فولیکولی از ناحیه اهدا کننده را انجام خواهند داد ، چه تعداد از آن ها از استریوميكروسکوپ استفاده خواهند نمود ، ميزان تجربه تیم جراحی در جداسازى واحد های فولیکولی ، و مدت زمان انجام پروسه جداسازی را جويا شويد (پیش از آن که واحد ها به درون پوست بازگردند ، كار بر روى ناحیه اهدا کننده چه مدت به طول خواهد انجاميد ؟).

🔷5. مشاوره مستقیم با جراحی داشته باشید که پیوند را انجام خواهد داد.

هنگام مشاوره جراحى در بعضی از مطب های پر زرق و برق پیوند مو ، «مشاور پزشکی» را به جای جراح ملاقات خواهید نمود. نقش این مشاوران اغلب متقاعد نمودن اشخاص به انجام روند جراحی است؛ از چنین رویکرد هایی آگاه باشید.

🔶6. فريب بازاریابی پر زرق و برق ، «عناوین تبلیغاتی» ، «تخفیف» ، هزینه ، و تعهدات غیر واقعی را نخوريد و از اين قبيل موارد اجتناب کنید.

در برابر جراحی که نتایج اساسى را با انجام فقط یک جلسه جراحى متعهد می شود ، جانب احتیاط را رعایت نمایید.
بسته به میزان و درجه ریزش مو ، ممکن است جهت دستیابی به نتایج دلخواه نیازمند بیش از یک جلسه [جراحی] باشید. به طور مشابه ، جراح را فقط بر اساس قیمت یا بازاریابی انتخاب نکنید.

2

🔘جراحی پیوند واحد فولیکولی (Follicular Unit Transplant)

تمامی انواع جراحی های ترمیم مو هدفی یکسان را دنبال می کنند : جا به جایی یا پیوند مو از مناطقی از اسکالپ که نسبت به دی هیدرو تستسترون مقاوم هستند (مانند پشت سر یا اطراف سر) به مناطقی که دچار ریزش مو شده اند ، تا بدین ترتیب خط رویش مو قبلى بهبود یابد يا این که خط رويش موی جدید خلق گردد.

جديدترين تکنیک جراحی «پیوند واحد فولیکولی (FUT)» نسبت به متد های قدیمی جراحی نتایج بسیار بهتری را موجب می شود.

🔻در حقیقت با ظهور و توسعه جراحی FUT ، تعدادی از متد های جراحی قدیمی منسوخ شد ، چرا که تکنیک های جراحی قديمى آسیب بیشتری به ناحیه اسکالپ اشخاص وارد می ساختند و ظاهر نتایج حاصل از آن ها به میزان کمتری طبیعی بود.
(اطلاعاتى در خصوص تعدادى از تکنیک های جراحی قديمى در ادامه ارائه گرديده است تا اشخاص هنگام تحقيق در مورد جراحان ترميم مو آگاهانه عمل نمايند).

✳️جراحی پیوند واحد فولیکولی (FUT) چیست ؟

جهت درک جراحی FUT ، ضروری ست که مطلب را با تعریف «واحد فولیکولی» آغاز نماییم.

واحد فولیکولی دسته ای طبیعی متشکل از مو(ها)یی است که به همراه یکدیگر در اسکالپ رشد نموده و خونرسانی یکسان دارند.

واحد های فولیکولی معمولا از دسته های یک ، دو ، یا سه (و گهگاهی چهار) فولیکول مو تشکیل شده اند؛ واحد فولیکولی ميانگين متشکل از حدود 2.4 تار مو می باشد.

پیوند واحد فولیکولی روندى است كه طى آن توزیع مجدد دسته های فولیکولی طبیعی به نواحی ریزش مو انجام مى پذيرد.

◼️در حال حاضر دو متد پیوند واحد های فولیکولی موجود است : «پیوند واحد فولیکولی (FUT)» (گاهی اوقات Follicular Unit Grafting یا «FUG» نیز نامیده می شود) و «استخراج واحد فولیکولی (Follicular Unit Extraction یا «FUE»)».

در هر دو متد ، پیوند تار های مو در دسته های واحد فولیکولی از ناحیه اهدا کننده به نواحی دچار ریزش مو انجام می پذيرد.
تفاوت میان این دو تکنیک در متدی است که جهت حذف واحد ها مورد استفاده قرار می گیرد.

✳️روند جراحی FUT/FUE چگونه انجام می پذیرد ؟

در متدی که معمولا پیوند واحد فولیکولی (FUT) نامیده می شود ، رشته نازکی از مو از پشت و/یا اطراف اسکالپ (ناحیه اهدا کننده) جدا می گردد. ناحیه اهدا کننده بخیه می شود ، اسکار (جای برش) کوچکی بر جای می ماند که معمولا با رشد موی سر پوشیده می شود.

سپس رشته اهدا کننده در زیر یک استریوسکوپ دو چشمی (میکروسکوپ با قدرت بالا) به گرافت های واحد فولیکولی شامل دسته هایی متشکل از یک ، دو ، سه ، یا چهار تار مو تقسیم می گردد. پوست اضافی اطراف هر واحد فولیکولی برش می خورد و کوچکترین گرافت ممکن باقی می ماند (لذا اسکار (جای برش) ناشی از پیوند به حداقل کاهش می یابد).

پروسه جداسازی معمولا توسط تیم جراحی متشکل از چندین نفر مدیریت می شود ، هر کدام از افراد با یک استریوسکوپ کار می کنند ، لذا مو/بافت اهدا کننده در کمترین زمان ممکن در خارج از بدن نگاه داشته مى شود.
هنگامی که گرافت ها در انتظار جایگذاری در ناحیه طاس اسکالپ (ناحیه پذیرنده) هستند ، در محلول نگهدارنده ویژه و در محفظه اى سرد نگاه داشته می شوند.

پس از آن که واحد های فولیکولی از رشته اهدا کننده جدا شدند ، مجددا در ناحیه پذیرنده کاشته می شوند. نواحی پذیرنده (برش های کوچک) در اسکالپ و در مکان جایگذاری گرافت ها ایجاد می گردد.

جایگذاری گرافت ها نیازمند مهارت است؛ چرا که عمق ، زاویه و توزیع نواحى پذیرنده ، جنبه بحرانی این روند جراحی جهت حصول نتیجه ای با ظاهر طبیعی است.

در متد استخراج واحد فولیکولی (FUE) ، ناحیه بزرگی از پشت و اطراف اسکالپ به طول حدود یک میلی متر اصلاح می گردد؛ به جای جداسازی تک نوار اهدا کننده که در متد FUT انجام می پذیرفت ، برش کوچک دایره ای شکل (با قطر حدود یک میلی متر) در اطراف هر واحد فولیکولی ایجاد می گردد.

واحد های فولیکولی یک به یک مستقیما از اسکالپ استخراج می شوند ، زخم های بر جای مانده به اندازه کافی کوچک هستند که رها شده و به خودی خود بهبود یابند؛ بهبودی این زخم ها در حدود یک هفته به طول می انجامد.

سپس واحد های فولیکولی که پیش تر استخراج شده اند ، درست به همان صورت که در متد FUT انجام می پذیرفت و پیش تر توصیف گردید ، به ناحیه پذیرنده پیوند می شوند.

متد FUE به میزان اندک بیشتری مورد تقاضا است و از لحاظ زمان به صرفه تر است ، چرا که هر واحد فولیکولی به جای این که توسط تیمی از تکنسین هایی که به طور همزمان بر روی رشته اهدا کننده كار انجام مى دهند جدا گردد ، توسط جراح جداسازی می شود.

امروزه متد رشته – اهدایی FUT رایج تر است.

✳️در طی این روند چه تعداد مو پیوند می شود و این روند چه مدت به طول می انجامد ؟

بسته به گستره ریزش مو ، اشخاص ممکن است جهت دستیابی به نتیجه دلخواه خود نیازمند بیش از یک جلسه باشند. در حدود 100 الی 3000 گرافت فوليكولى در يک روند تک مرحله اى پیوند می گردد که معمولا چندین ساعت به طول می انجامد.

🔹عموما اگر شخصی نیازمند بیش از 2500 الی 3000 گرافت باشد ، جراح برای بیش از یک جلسه جراحی برنامه ریزی می کند.

🔸این روند در اکثریت اشخاص تحت بیحسی موضعی و با استفاده از داروی آرام بخش خفیف انجام می پذیرد. پس از انجام جراحی هیچ بانداژی جهت پوشش اسکالپ مورد استفاده قرار نخواهد گرفت.

🔹اغلب در چند روز نخست پس از انجام روند ، انتی بیوتیک ، دارو های مسکن ، و دارو هایی جهت کاهش تورم تجویز می گردد.

🔸ممکن است بمنظور شستشو یا سایر اقدامات جهت حفاظت اسكالپ ، ملاقات فالو آپ با مطب جراح تعيين گردد.

🔹فعالیت های معمول را می توان یک یا دو روز پس از انجام روند از سر گرفت؛ اما ورزش سنگین ، شنا و لیفت سنگین را معمولا پس از حذف بخیه های ناحیه اهدا کننده (معمولا در حدود یک هفته پس از انجام روند) می توان مجددا آغاز نمود. البته دستورالعمل های ویژه ممکن است بسته به [صلاحدید] جراح ، متفاوت باشد.

🔸موی پیوند شده پس از دو الی سه ماه شروع به رشد خواهد نمود.

✳️مزایای FUT

با توجه به اين که گرافت های واحد فولیکولی جداسازی شده بسیار کوچک هستند ، اسکار (جای برش) کوچکی در نواحى پیوند بر جای خواهد ماند؛ تنها اسکاری که باقی می ماند ، اسکاری رشته ای در ناحیه بخيه شده نوار اهدا کننده است. در روند FUE نیز اسکار های دایره ای شکل کوچک یک میلی متری بر جای خواهد ماند. اسکار های کوچک حاصل از روند FUE اغلب به سختی قابل مشاهده هستند ، و هر دو نوع اسکار معمولا با رویش مو هاى اطراف پوشیده می شوند.

در صورتی که جداسازی گرافت های واحد فولیکولی به سرعت و با دقت توسط تیم جراحی ماهر انجام پذیرد ، تعداد بسيار اندکی مو طی پروسه پیوند از بین می رود ، و رشد مو پس از انجام روند معمولا به میزان 90% یا بیش از آن خواهد بود.

روند بهبودی نیز تقریبا به سرعت سپری می شود (معمولا یک یا دو هفته) ، و نتیجه پایانی پس از انجام هنرمندانه روند FUT ظاهرى کاملا طبیعی خواهد داشت.

✳️هزینه FUT

هزینه پیوند مو معمولا در حدود 3 الی 8 دلار امریکا برای هر گرافت است ، که بطور میانگین 5 الی 6 دلار امریکا برای هر گرافت می باشد. در صورتی که تعداد جلسات جراحی افزایش یابد ، هزینه هر گرافت معمولا کاهش می یابد.

بعضی از جراحان هزینه را بر اساس «گرافت» دریافت نمی کنند ، بلکه هزینه نهایی را با توجه به جایگاه و نیاز های معمول اشخاص تعیین می کنند.

✳️چه کسی کاندیدای مناسبی برای FUT است ؟

با توجه به این که ریزش مو با الگوی مردانه با گذشت زمان پیشرفت می کند ، بسیار مهم است که پیش از تصمیم گیری جهت انجام جراحی ، درجه و میزان ریزش مو – و الگوی احتمالا مداوم ریزش مو – مورد سنجش قرار گیرد.

بسیار مهم است که انتظارات واقع بینانه داشته باشیم ، مصرف دارو جهت کاهش سرعت ریزش مو را مدنظر قرار دهیم ، و درک کنیم که حتی پس از انجام چنین روش های درمانی نیز پیشرفت ریزش مو ممکن است ادامه یابد.

اگر روند پیوند مو بسیار زود و هنگام پیشرفت ریزش مو انجام پذیرد ، با ادامه ريزش مو ممکن است انجام جراحی های ديگرى در آینده جهت اجتناب از [ايجاد] جزيره هاى ناخوشآيند مو ضرورت یابد.

یک جراح معتبر ، با وجدان و وظيفه شناس پیش از تعیین برنامه جراحی به شخص متقاضی در توجه به این عوامل کمک می کند.

🔰مجددا تکرار می شود ، اطمينان حاصل نماييد که جراحی را انتخاب کنید که بهترین علایق شما را به خاطر می سپارد؛ در خصوص روندی که مخصوص درجه کنونی ریزش موی شما ست پرسش های متعددی مطرح نمایید (همچنین «توصیه هایی برای یافتن جراح مناسب» که پیش تر به طور کامل مطرح گردید را مطالعه نمایید).

🔲آگاهی متقاضی : روند های جراحی ترمیم مو قدیمی/منسوخ

با پیشرفت های جدید در تکنیک های پیوند واحد فولیکولی (FUT) (كه امروزه متد ارجح پیوند مو می باشد) ، تعدادی از تکنیک های قدیمی جراحی مو منسوخ گردیده و باید از انجام آن ها اجتناب نمود؛ چرا که این تکنیک ها دارای سطح ایمنی پایین تری هستند و ظاهر نتایج حاصل از آن ها به میزان کمتری طبیعی است.

بسیاری از پزشکان همچنان تکنیک های منسوخ ترمیم مو ، از جمله «فلپ مو» ، «کاهنده اسکالپ/لیفت مو» ، «گرافت دایره ای/مربعی شکل» ، «گرافت رشته اى» ، یا «بسط دهنده اسکالپ» را مورد استفاده قرار می دهند.

🔰با وجود این که این قبیل تکنیک ها به اندازه تکنیک های جدید پیوند واحد فولیکولی کارآمد نیستند و میزان آسیب زايى و خطر بالاترى دارند ، همچنان مرتبا [توسط بعضی از پزشکان] مورد استفاده قرار می گیرند؛ اساسا به این دلیل که انجام تکنیک های جدید جراحی نیازمند مهارت ، تجهیزات ، فضا ، و دست اندر کاران آزموده بیشتری می باشد و در واقع نیازمند صرف هزینه و زمان قابل توجهی است.

همچنین روز کاری مورد نیاز جهت انجام پیوند واحد فولیکولی [با كيفيت] خوب ممکن است پنج الی ده ساعت به طول انجامد ، حال آن که انجام متد های قدیمی مدت زمان کمتری به طول خواهد انجامید.

بعضی از جراحان مایل نیستند هزینه و زمان مورد نیاز را صرف تکنیک های جدید بکنند.

🔻انواع تکنیک های منسوخ به همراه خلاصه ای از ریسک های بالقوه هر کدام ، در ادامه به طور خلاصه توضیح داده شده است.

با توجه به [پیشرفت هایی] که در تکنیک های جدید پیوند واحد فولیکولی انجام پذیرفته است ، از انجام این قبيل تکنیک های جراحی باید اجتناب نمود.

3

🔘فلپ مو (Hair flap)

فلپ پوشیده از مو (معمولا با حدود یک اینچ عرض در سه الی هفت اینچ طول) از اطراف اسكالپ با ايجاد برشى در سه طرف آن و چرخش فلپ به سمت مقابل جهت قرار گیری در خط رویش مو جا به جا می گردد. فلپ با انجام جراحی به ناحیه طاس بخیه می شود.

با توجه به این که یک لبه از فلپ پیش از پيوند متصل به اسکالپ باقی می ماند (و لذا خونرسانی فلپ حفظ می گردد) ، باید چرخانده شود تا قسمت پوشیده از موى فلپ رو به بیرون قرار گیرد. در ناحیه ای که فلپ چرخانده می شود ، «گره» ای با ظاهر نا خوشآیند شکل خواهد گرفت.

⚠️سایر مشکلات بالقوه روند فلپ مو : احتمال مرگ بافت جزئی یا کامل فلپ ، موقعیت مكانى نامناسب فلپ ، رشد مو در خلاف جهت نرمال خط رویش مو ، عفونت ، اسکار (جای برش) مازاد در ناحیه اهدا کننده ، سستی پوست در ناحیه پیشانی ، و/یا ایجاد اسکار در خط رویش مو که نیازمند پیوند مجدد خواهد بود.

جایگزین تکنیک فلپ که توضیح مربوط به آن ارائه گرديد ، فلپ نامنظم می باشد که با برش هر چهار طرف فلپ و حذف کامل فلپ از ناحیه اهدا کننده خلق می گردد؛ به این ترتیب موقعیت مكانى جدید فلپ در ناحیه طاس را می توان در جهت رشد طبیعی [مو] تعيين نمود. انجام این روند فقط به اشخاصى مانند قربانیان آتش سوزی یا تصادف توصیه می گردد.

با توجه به [پیشرفت هایی] که در تکنیک های جدید پیوند واحد فولیکولی انجام پذیرفته است و پيشتر توضيح داده شد ، از انجام تکنیک فلپ مو باید اجتناب نمود.

🔘گرافت های دایره ای/مربعی شکل (Round or Square Grafts)

هنگامی که در خصوص «Hair plug» صحبت می شود به نوعى تکنیک جراحی اشاره می گردد. در این روند با استفاده از دستگاه پانچ حفره ، گرافت های سه الی پنج میلی متری ایجاد می گردد ، که نتیجه آن یک «Plug» مو به اندازه حدود یک مداد پاک کن خواهد بود. سپس این Plug ها به اسکالپ پیوند می گردند که نتیجه آن «موی عروسک مانند» خواهد شد.

🔻با توجه به این که سایز گرافت ها بزرگ است و لذا خونرسانی به خوبی در تمام سطح آن انجام نمی پذیرد ، موى وسط گرافت اغلب رشد نمی کند که نتیجه آن به شکل دونات باقى خواهد ماند.

بعضی از جراحان نسخه ای با اندک اصلاحات از تکنیک گرافت را ارائه می کنند که در آن از گرافت هایی با اندازه کوچکتر استفاده می شود (که اغلب گرافت های «مینی» یا «میکرو» نامیده می شوند) ، اما حتی این روند جراحی نیز طبيعتا نتیجه ای با ظاهر مناسب ايجاد نمی كند.

🔰تکنیک گرافت نباید با پیوند واحد فولیکولی (FUT) که پیش تر به تفصیل توضیح داده شد ، به اشتباه گرفته شود.

با توجه به [پیشرفت هایی] که در تکنیک های جدید پیوند واحد فولیکولی انجام پذیرفته است و پيشتر توضيح داده شد ، از انجام تکنیک گرافت دایره ای/مربعی شکل باید اجتناب نمود.

4

🔘گرافت خطى (Linear Grafts)

در این روند نوار خطی سه – چهار میلی متری از موی اهدا کننده در نواحی اطراف یا پشت سر جداسازی می شود ، تمامی نوار یا بخش عظیمی از آن پیوند می گردد تا خط رویش موی جدید ایجاد شود.

با توجه به این که اندازه این نوع گرافت بزرگ است ، «فرو رفتگی» با انجام جراحی در ناحیه دچار طاسی ایجاد می گردد و سپس گرافت بزرگ درون این فرو رفتگی قرار داده می شود. با رشد مو معمولا خط رويش مو با ظاهری کمتر از حد طبیعی ایجاد می شود.

🔰قابل ذکر است که در طی پیوند واحد فولیکولی (FUT) نیز ، نوار خطی پوشیده از موى اسكالپ اغلب از اطراف یا پشت سر جداسازی می شود و بدین ترتیب موی اهدا کننده حاصل می گردد؛ اما باید توجه داشته باشید که در روند FUT اين نوار خطی سپس به تعداد بسیاری از واحد های فولیکولی کوچک تقسیم می گردد ، این واحد ها یک به یک پيوند می گردند تا خط رویش موی جدید ایجاد گردد. لذا گرافت خطی نباید با FUT که روند کاملا متفاوتی می باشد ، به اشتباه گرفته شود.

با توجه به [پیشرفت هایی] که در تکنیک های جدید پیوند واحد فولیکولی انجام پذیرفته است و پيش تر توضيح داده شد ، از انجام تکنیک گرافت خطی باید اجتناب نمود.

3

🔘كاهش اسکالپ/لیفت مو (Scalp reduction/hair lift)

این روند گاهی اوقات «کاهش آلوپسی» ، «Galeoplasty» ، یا «کاهش الگوی مردانه (MPR)» نیز نامیده می شود.

این روند در مطب پزشک با استفاده از بیحسی موضعی انجام می پذیرد ، ناحیه طاس اسکالپ در بالا یا وسط سر برش داده می شود ، و سپس لبه های نزدیک به هم پوست پوشیده از مو به یکدیگر دوخته می شود ، [که در نتیجه] اسکالپ پوشیده از مو از اطراف به وسط آورده می شود.

«لیفت مو» فرم رادیکال تر تکنیک کاهش اسکالپ است که طى آن جداسازى و سست نمودن اسكالپ در سطحی زیر عروق خونى اسکالپ انجام می شود؛ جهت جلوگیری از آسیب رسانی به عروق خونی ، اعصاب برش داده شده و به هم آورده می شوند ، لذا سر به طور دائمی بی حس خواهد ماند. این روند جراحی ماژور است که نیازمند بستری بوده و تحت بیهوشی عمومی انجام می پذیرد.

⚠️روند کاهش اسکالپ و لیفت مو با مشکلات متعددی همراه است ، از جمله : اسکار (جای برش) حاد ، ریزش موی با شتاب ، نازک شدن اسکالپ ، خونریزی و هماتوم ، عفونت ، و ظاهر غیر طبیعی اسکالپ.

در اکثریت جراحی های کاهش اسکالپ ، پوست اسکالپ در نهایت به سمت عقب جمع می شود و اسکار (جای برش) و ناحیه طاس آشکارى بر جای می گذارد.

با توجه به [پیشرفت هایی] که در تکنیک های جدید پیوند واحد فولیکولی انجام پذیرفته است و پيش تر توضيح داده شد ، از انجام تکنیک کاهش اسکالپ/لیفت مو باید اجتناب نمود.

🔘بسط دهنده اسکالپ (Scalp Expanders)

بسط دهنده های اسکالپ بالون های سیلیکونی هستند که بمنظور بسط و گسترش پوست جهت انجام جراحی های آتی کاهش اسکالپ ، فلپ مو ، یا لیفت مو ، میان اسکالپ و جمجمه شخص قرار داده می شوند.

بالون ها پس از تعبيه درون اسکالپ به تدریج با چند نوبت تزریق محلول سالین متورم می شوند. سايز پوست سر تا حدى بسیار بزرگ تر از سایز نرمال خود افزايش می يابد ، که بصورت شديد و با ظاهری ناخوشآیند است.

🔻انجام این روند فقط به اشخاص آسيب ديده از جمله قربانیان آتش سوزی توصیه می گردد.

با توجه به [پیشرفت هایی] که در تکنیک های جدید پیوند واحد فولیکولی انجام پذیرفته است و پيش تر توضيح داده شد ، از انجام تکنیک بسط دهنده اسکالپ باید اجتناب نمود.

🔲موی مصنوعی

به عنوان جایگزینی برای درمان پزشکی یا در صورتی که ریزش مو به درمان پاسخ ندهد ، در صورت تمایل می توانید موی مصنوعی را امتحان کنید.

موی مصنوعی را می توان جهت پوشش ریزش موی موقت یا دائم مورد استفاده قرار داد. موی مصنوعی با کیفیت و با ظاهر طبیعی موجود است.

اگر علت ریزش مو وضعیتی پزشکی باشد ، ممکن است هزینه موی مصنوعی تحت پوشش بیمه قرار گیرد؛ لذا جهت تهیه موی مصنوعی نیازمند نسخه پزشک معالج خود خواهید بود.

🔰در نهایت همواره دید مثبتی داشته باشید. مردانگی/زنانگی وابسته به داشتن موی سر نیست. تمامی سایر داشته های خود را به خود یاد آوری نمایید و توجه خود را به عواملی که تحت کنترل شما ست ، از جمله حفظ تناسب اندام خود ، جلب نمایید. اگر نیازمند اندکی الهام هستید می توانید به اشخاصی نگاه کنید که با وجود ریزش مو و طاسی ، سرچشمه اعتماد بنفس هستند. بدانید که شما تنها نیستید.

🔻مراجع:
http://www.ftmguide.org
https://www.webmd.com
http://www.americanhairloss.org
https://www.mayoclinic.org
https://www.realself.com

مترجم: سعید.ش
🌐منبع: هلپ ترنس سنتر – شبکه اطلاع رسانی ترنسجندر و تغییرجنس
https://helptranscenter.org

Copyright © 2017 سعید.ش https://helptranscenter.org هلپ ترنس سنتر – شبکه اطلاع رسانی ترنسجندر و تغییرجنس All Rights Reserved

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن /  تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن /  تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن /  تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن /  تغییر دادن )

w

درحال اتصال به %s